Leestijd: 13 minuten
Rizoomes wandert

Welkom op de website van Ed Oomes: Rizoomes. Het platform waarop ik publiceer wat ik leuk en interessant vind en graag met je wil delen. Gewoon kijken naar wat er allemaal gebeurt in de wereld om je heen.

Ik ben een psycholoog die brandweerofficier werd. Begin jaren negentig gestart bij Brandweer Amsterdam. En in 2001 op Schiphol is gaan werken.

Altijd op en rond het terrein van brandweer, veiligheid, security, crisis en disrupties.

Het merendeel van de blogs gaat dan ook over die onderwerpen, onder het motto ‘Wanderings in crisis’. Omdat de boog niet altijd gespannen kan zijn schrijf ik ook over muziek, boeken en wandelingen. Daarnaast probeer ik af en toe eens wat uit.

Ik wander er op los, eigenlijk.

Rizoomes is niet mijn werk. Als je daar meer over wilt weten kijk dan hier op mijn personal canon, voor een overzicht van alle rampen en crisis waar ik bij betrokken ben geweest. En ik sta ook op LinkedIn.

Tien jaar Rizoomes; over resilience en kintsugi

Over Rizoom

Rizoom is een manier van kijken naar de werkelijkheid. Het gaat over verbindingen en connecties, betekenis en beweging. Rizoom is altijd aan het worden. Het is een becoming, zo zegt Deleuze

Gilles Deleuze wordt algemeen gezien als de ‘ontdekker’ van het rizoom, alhoewel hij daar zelf waarschijnlijk anders tegenaan gekeken zal hebben. Het was er al die tijd al, je hoefde het alleen nog maar te zien. En om het te zien moet je verrekte goed kijken, want het is niet eenvoudig.

Ik heb meerdere blogs geschreven over wat rizoom nu eigenlijk precies is. Via deze link kom je op een pagina met blogs over rizomen en rizomatisch denken.

Contact en volgen

Mijn ervaringen deel ik niet alleen via deze website, maar ook via twitter. Kijk eens op @Rizoomes, daar kan je me volgen. Op verzoek geef ik trouwens ook af en toe een training, een workshop of een presentatie.

Dat deed ik de afgelopen jaren onder andere voor de Veiligheidsregio’s Rotterdam Rijnmond, Kennemerland, Amsterdam Amstelland en Hollands Midden; Voor het Landelijk Expertisecentrum Industriële Veiligheid , het Instituut voor Internal Auditors en het Nationaal Netwerk Risicomanagement. Voor Shell Moerdijk en de NS. En voor het NIPV.

Daarnaast gaf ik (gast)colleges voor Security Studies in Leiden, de IVK in Rotterdam en Adviseur Crisisbeheersing Zorginstellingen van het Netwerkcentrum. Plus bij de Master of Safety, Health and Environment (MoSHE) van de TU Deft.

Wil je contact opnemen met mij? Stuur dan een mail naar: info@rizoomes.nl

Archief

In het archief bewaart Rizoomes de links naar alle blogs die op de website zijn verschenen. Updates verschuiven naar boven in de lijst. Er zijn ook oudere blogs die niet allemaal meer updates / onderhoud krijgen, maar die kun je hier nog steeds terugvinden. In de kluis.

Archief 2024

Als een ramp ons raakt. Boekbespreking

De zwakke schakel

Voorkom de crisis met Ton Boot

Zero-accident

De meedogenloze weg van de Cleaner

Hoogspanning; presteren onder druk

Brandweermonument op schrift

De strategie van de eerste de beste

Fluke; de toeval van het pad

Niet door corona alleen

De veerkracht van Nederland

De held met de duizend gezichten

Het Elfstedenpad

De stemmen van Tsjernobyl

De risico’s van het vak

Rampen. Een boekrecensie

De evolutie van crisis

Handreiking Black Swan Analyse

De vet coole soul van The Greyhounds

Het vergeten risico

Twee Hollanders in Fukushima

Ignatius van Loyola als crisismanager

Brand in de Rijksdag

De kunst van richting te veranderen

The Tibbs – Keep it to Yourself

Veiligheidsrisico’s bij stedelijke verdichting

De nieuwe politie. Een boekrecensie

Crisis bij de Grieken. Een boekrecensie

Prosoché, de stoïcijnse kunst van aandacht hebben

Het Hawthorne effect en de kracht van aandacht

Het nieuwe Westen van Hans Boutellier

Archief 2023

Beste Blogs van 2023

Illusionaire incidenten

Onveiligheidskunde

De cobra van Extremistan

De beste muziek van 2023

Het Zeigarnik effect in je crisisteam

De collapse of complex societies

Brand in de Wereldtentoonstelling Brussel 1910

De Von Münchhausen manoeuvre

WYSIATI: What You See Is All There Is

Het veiligheidsdilemma van snelheid

De non-binaire crisis

Overspronggedrag; tussen vechten en vluchten

Beter wordt het niet. Een boekrecensie

Tien jaar Rizoomes; over resilience en kintsugi

De zeven complexiteitsprincipes van Casti

Disastersongs of 9/11

De Perfecte Ramp

Groetjes van de ramp

Friendly Fire

Benedictijnse Stuurmanskunst. Een Boekrecensie

Preparatie volgens Prinsen. Een boekrecensie

Rampen in Valkenburg

Internetveiligheid

Wandelen op Schiermonnikoog

Not Knowing en het finisterre. Een boekrecensie

Ogenblikken in Valois – Hella Haasse. Een boekrecensie

Schwung – Wilfried de Jong. Een boekrecensie

De heropening van kazerne Dirk

Waar blijft de catharsis na corona

Brieven uit Alvites

Overwegingen bij een ICT-storing

Strijdvaardig leven – Pablo Lamberti

Kham Meslien – Fantomes…Futurs

Afgeboekt: Dansen met de Hydra – Gerben Bakker

Externe crisis als strijd

De menskant van de brandweer

De Wolf van Max Pam

Crisis als complex systeem

Red Right Hand – Nick Cave

Siciliaanse Brieven – Geerten Meijsing

Supervoorspellers. Een boekrecensie

Afgeboekt: Vrijheid Veiligheid van Mark Elchardus

Retrospectieve vertekening bij ongevalsonderzoek

Regressie naar het gemiddelde in de oefenpraktijk

Doe zelf normaal. Een boekrecensie

Psychologische veiligheid

Het Onwaarschijnlijkheidsprincipe. Een Boekrecensie

Crisis door talkshows

Trial & Error – Ben Freidkin. Een albumrecensie

Predictable surprise. Een boekrecensie

Wanderings in crisis

Doctrine Brandbestrijding

Kahneman’s Ruis. Een Boekrecensie

Crisis als meme

Het schurkenevangelie van Duke Garwood

De Eerste Texelwandeling

Rood Leer. Over de ontwikkeling van de Leerarena bij de brandweer (Update)

Toekomstverkenning Crisisbeheersing

Archief na de zomer van 2022

Momentopnamen van de geest. Een boekrecensie

Gastblogs (Update)

Rizoomes Jaaroverzicht 2022

Microcrisis (Update)

Het incident van de dag (Update)

Het Horloge van Bert (Update)

De vrijwillige brandweer en de lokale ondernemer (Update)

Ventilatie tijdens repressie (Update)

Vijf voor veilig (Update)

De mens staat centraal bij situationele commandovoering (Update)

Hoe je een ramp voorkomt. Een Boekrecensie

De beste muziek van 2022

Sjoemelsoftware van VW (Update)

Onnodige crisis door fraude of wanbeleid

Ongeluk (Update)

Shutdown. Een Boekrecensie

Water (Update)

Crisis door georganiseerde onverantwoordelijkheid

Mag ik eens vragen, wat is jouw belangrijkste brand geweest? (Update)

Een verkenning van Polycrisis

Scannen met Haaland en Xavi

Antifragility in de praktijk; De strategie van de Hydra (Update)

Rapid intervention isn’t Rapid (Update)

Brandweerschijf van Vijf (Update)

De luidruchtige soundscapes van Dans Dans

Zugzwang en de strategie van de verloren positie

De onwaarschijnlijke waarheid van Heinrich von Kleist

Afgeboekt: En ze filosofeerden nog lang en gelukkig

Stoempen over Crisis! met Beatrice de Graaf

Hartaanvallen bij de brandweer (update)

Vergetende organisatie (update)

De Roadmusic van Jack Broadbent

De Nieuwe Wet van Murphy

Spoken. Boekrecensie over nepnieuws in oorlogstijd

Vuurtorenberichten. Een Boekrecensie

Wandelen op Vlieland

WaddenWandelen

Negen jaar Rizoomes

Geen crisis, maar tot crisis gemaakt

Grenfell Towers: Catastrophe and Systematic Change

Rampspoed op het doek

Afgeboekt: De onvermijdelijkheid van een nieuwe wereldoorlog.

Songs about Shootings

Het schemeren van de wereld. Een Boekrecensie

Afgeboekt: De Straatwaarde van de Ziel

Is crisis een fout of een strijd?

Het OK Plateau in de praktijk

Stoïcijns Stoeien met je Ego

Disaster by Choice. Een Boekrecensie met Pleidooi

Crisis en Catastrofe. Een Boekrecensie

Antifragiel. Een soort van Boekrecensie

Tijdelijk Verblijf. Een Boekrecensie

De Lezende Mens. Een Boekrecensie

Archief voor de zomer van 2022

Mostly Blues van het Bloemterras

Grensverkenningen. Een Boekrecensie

Geelwassen

Het licht aan het einde van de loop. Een boekrecensie

Blue Ocean Crisiscommunicatie

De nutteloosheid van de Black Swan, behalve voor de Crisismanager

Het antiboek van Yevgeni Krasnova

Taleb’s Toeval. Een boekrecensie

Brieven aan Camondo. Een boekrecensie

Over verraad en vergiftiging

Het failliet van zelfredzaamheid

De fundamental surprise van het Westen

De crises van de toekomst

Scheurtjes in het Spotify schild

Afghanistan, de crisis die slecht uitkwam

Voetnoten bij toekomstbestendige brandweerzorg

Dagboek van een detonatie

Veiligheid in de Spiegel

Kan de overheid crises aan? Een boekrecensie

De Antibibliotheek

Omarm de chaos. Een boekrecensie

Situation Awareness

Accidentology

The Red Queen Effect

Waarom gevoel voor kunst je een betere crisismanager maakt

Prins Tijgerkat en de Rode Koningin

Afdrijvende veiligheid bij de brandweer?

Rizoomes quote

Archief 2021

Rizoomes jaaroverzicht met alle blogs van 2021

Tunnelvisie door je scenariokaart

Situational surprise aan de finish

Ceci n’est pas un feu

Het dilemma van de verklede aanslag

Prohairesis, stoïcijnse preparatie

De barmhartige onderzoeker

Gidswoorden voor crisis scenario’s

Het snelle vertrouwen in tijdelijke teams

De Top 21 van 2021

Insider risk: door slordigheid crisis

The name is Hip, Tragically Hip

Overeenkomsten tussen een oude oorlog en een nieuwe pandemie

Beheersbaarheid van disrupties

Failing Forward Framework

Sport as imagined

Alles is onder controle. Een boekrecensie.

Organized Blindness

Lessen van twintig jaar crisisorganisatie

Bluets – Maggie Nelson.

Zuiderzeepad Fotoboek

Literatuurblog 2021

Brand in de Nieuwe Kerk van Dordrecht

Bier na de tweede lockdown

Siouxie – Tinderbox

De VUCA vinklijst voor crisis en disruptie

Brand in Amsterdam van Schaap op de weegschaal. Gastblog van Gerard Bouwmeester.

Kwetsbaarheidsanalyse met de Rumsfeld Matrix

De onderstroom van crisis

Alle crises ben je zelf

De zwarte eend

De helikopters van de Kustwacht

De kunst van het verliezen

Mag ik van de crisiscompetenties de kwinkslag?

Eerste hulp bij schokkende gebeurtenissen

Bloem aan de Wandel

Bill Callahan – Dream River

Vliegramp Tenerife; de psychologie achter een vliegtuigcrash

Personal resource management: controlelampjes voor de crisismanager

Veiligheid is perceptie

Business continuity management voor veiligheidskundigen

Hoe risicomanagement kan leiden tot een fundamental surprise.

Ultrakorte verhalen februari 2021

Beeldvorming trainen voor de Dikke BOB

Ultrakorte verhalen januari 2021

Archief 2020

Twintig keer de beste beginzin

De veiligheid van het 50+ brein

De Rizoomes Top 20 van 2020

Beginselen van disruptiemanagement

De essentie van stoïcijns crisismanagement

De verstopte crisis bij de demonstratie op de Dam.

De ellende van complicatie- en escalatiefactoren

De zes B’s van de Dikke BOB

Het met-de-kennis-van-nu syndroom

Kleine taxonomie van de ongewenste gebeurtenis

De verrassing van een foute situational awareness

De vier stappen van de surprise sequentie

Het ontstaan van de surprise dagboeken

De Verrassende Twintig van 2020; een eerste halfjaarslijst.

Verrassend bier na de drooglegging van 2020

De ereboog van Veenhuizen

Veilig betekent ‘buiten nood’

Spontane menselijke ontbranding

De dramaboog van Gustav Freytag

Plaatjes draaien in tijden van Spotify; van boom naar rizoom

De ervaring van verlies; 25 jaar Motorkade

Corona als rizoom; een metafoor voor crisis

Stagger Lee zal nooit meer sterven als de blues blijft leven

Crisis managen als een Stoicijn

Het probleem van wicked problems

De veiligheid van de zelfrijdende auto

Twee dingen over de resilience game van het RIVM

Afro Blue, het lied van hoop

Over het gelijk van de Onderzoeksraad voor Veiligheid

Human factors op het Internet

Nico Dijkshoorn – Ooit gelukkig

Fundamental Risk

Dilemma’s bij de Poldercrash

Archief 2019

De sterke maag van ProRail’s Incidentenbestrijding

De beste muziek van 2019

Brood, Bakker, Bernlef en Brandweer; Rizoom van een herinnering

Een crisisteam is zo goed als zijn oefenkeuken

De beste bieren langs het Pieterpad deel 2

Vooral doorgaan. Over het verschil tussen continuïteit- en veiligheidsrisico’s

Weten waar te slaan. Over het verlies van ervaring in organisaties

De vijf foute verleidingen voor de bourgondische wandelaar

Creatief denken doe je niet in een oude doos

Weak signals sont n’est pas une pipe

Een beeldverslag van de Dinner Train

Antifragility in de praktijk; de strategie van de Hydra

De beste streekbieren van het Pieterpad deel 1

De vergeten springers van Hotel Polen

Het oude stadhuis van Gennep strooit ooieveren

Dikke BOB voor vette crisis

Whatsapp Crisismanagement

De Veiligheidsbril van Ed

De Notre Dame is altijd meer dan ze ooit geweest is

Het vakmensen frame van Pier Eringa zet veiligheid voorop

Mark Hollis en de stilte van Talk Talk; een perfect drieluik.

Ruzie op de route, onmin onderweg. Over wandeltuig en fietsgespuis

Scherven van een stad; crises in Coevorden

Na 20 jaar weer in de Smeepoortstraat, Harderwijk

Desenrasque of de nobele kunst van de vindingrijkheid

Archief 2018

De beste muziek van 2018

Crisisteams: de drie rollen van de voorzitter

Alfa Mist – Antiphon

Fundamental surprise: je wereldbeeld als oorzaak van crisis

The Philadelphia Experiment – The Philadelphia Experiment

Elk ongeval heeft zijn eigen verhaal, je moet het alleen nog zien te vinden

Tekenen, wat werkt?

Schuld en schaamte van de overlever

Oog in oog met een oude meester. De graffiti van Gerard Houckgeest

Wat betekent het VUCA concept voor crisismanagers?

Klapvee met een dikke doel; de laatste Voetbal Inside

Andrew Duhon – False River. Muziekrecensie

Kijken bij de Kelders

Met Escher op Reis

Waarom ‘remember’ de laatste stap moet worden in de crisismanagementcyclus

De vijf principes van de high reliability organisatie

Just Culture in het museum

Lachen om de baas met Lubach

Sam Baker – Land of Doubt. Een muziekrecensie.

De noodzaak van een Kaderwet Onafhankelijk Onderzoek Ongevallen

Sturen we op kans of op effect bij risicosturing?

Archief t/m 2017

Yogi bear, rizomen en het getal van Dunbar

Commandovoering is een dialoog

De Bijlmerramp in een wandelgang

De regels van het dode paard

Overpeinzingen bij de eerste nederlandse persfoto van een brand

Fake foto’s van crisis op internet

Tunnelvisie op het Pieterpad

De eenzaamheid van een vol terras

De leer van het OV

Het mormel van Appelbergen

Handboek van een astronaut

Waarom Ronald de Boer zijn penalty miste bij het WK 1998

Wat als de president zijn verstand verliest?

Complexe vraagstukken

De verbeelding van de verloren stad

Een kleine ode aan de verdwenen ontdekkingsreiziger

Wandelen langs de Waalsdorper Vlakte en het Ereveld Loenen

De terugkeer van de Act of God

De Strategie van de Toevallige Kans

Interbolegerend

De MH17 zal nooit meer landen

De les van de Adder. Hulpverlening op de Noordzee

Als de vulkaan barst in Nederland

Verbeter veiligheid met exemplarisch leren

Cruyff en Crisis

In Event of Moondisaster

Hoeveel onderzoek kan de waarheid hebben?

Crisiscommunicatie en kerncentrales

Sjoemel Software is niet de oorzaak van de VW Crisis

Crisis door krampachtigheid.

Kenmerken van een kwetsbare organisatiecultuur

Hoe strategie en tactiek de kracht van voorspellen vergroten

Blogs die niet allemaal onderhoud meer krijgen

Over Human Factors

Veilig en effectief samenwerken in teams. Een boekbespreking

De onbetrouwbaarheid van snelle expertise

Inschattingsfouten van brandweermensen met adembescherming

Brandweer en bloed

Opmerkzaamheid: zien met vele ogen

Intuitiepomp

Besluitvorming onder tijdsdruk wordt beter door reflectie

De keerzijde van intuïtie

Microcrisis

Crew Resource Management (2): Soft Skills en Vakbekwaamheid

Crew Resource Management (1): het gevaar van een groot ego

De limiet van expertise en ervaring

De cyclus van bevelvoering en commandovoering

De (ir)rationaliteit achter het kopen van tijd onder tijdsdruk

over de Sturingsdriehoek

9: Weten waar te slaan. Over het verlies van ervaring

8: De onderbuik is een slechte raadgever

7: De essentie van commandovoering

6: Strategisch veiligheidsmanagement in vijf symbolen

5: Uitgangspunten voor een lerende organisatie

4: Planvorming

3: Brandbestrijding

2: Het fundament

1: Het begin

over de vergevingsgezinde infrastructuur

Tactische brandweerbaarheid: omgaan met agressie en geweld op de plaats incident

Hoe word je brandweerbaar?

Waarom remember de laatste stap in de crisismanagement cyclus moet worden

Zelfredzaamheid is niet het einde van de discussie, maar het begin

De vier principes van de safe system approach

Naar het paradigma van de vergevingsgezinde infrastructuur

De vijf symbolen van human factors bij brandbestrijding

Strategisch repressief veiligheidsmanagement in 5 symbolen

Het controlelampje

De Eierwekker

De Stoeptegel

De Richtingaanwijzer

Het Stopbord

De mens staat centraal bij situationele commandovoering

Scenarioplanning en standaardafwijkingen

Situational – en option awareness door het kwadrantenmodel

Denken aan je eigen veiligheid: Vijf Voor Veilig

Naar een nieuw paradigma voor de brandweer

Strategische positionering van de brandweer en veiligheidsregio

Over niets doen & andere aspecten van operationeel leiderschap

The Safe Person Concept

Drie leerarena’s op een rijtje: Moerdijk, Kijfhoek en Leeuwarden

Het OK plateau in de oefenpraktijk

De vele gezichten van de redding

over de brandweercanon

De Kelders Leeuwarden 19 oktober 2013

Moerdijk 5 januari 2011 Met het essay ‘Defensieve Buitenaanval’

De Punt 9 mei 2008

Brand Cellencomplex Schiphol 27 oktober 2005

Brand Koningkerk 23 maart 2003

Vuurwerkramp Enschede 13 mei 2000

Brand ‘t Hemeltje Volendam 1 januari 2000

Herculesramp 15 juli 1996 Met het essay ‘Naar een Brandweercollege’

Harderwijk 27 januari 1998

Motorkade Amsterdam 19 april 1995

Cindu Uithoorn 8 juli 1992

Bijlmerramp 4 oktober 1992 Met het essay ‘Amsterdam Zuid-Oost’ over risicoperceptie.

Huis ter Duin 25 januari 1990

Vliegtuigcrash Tenerife 27 maart 1977

Hotel Polen 9 mei 1977

Silveren Seepaerd 28 september 1971

Marbon 10 augustus 1971

Innovation Brussel 22 mei 1967 Met het essay ‘De perpetuum mobile van de goede voornemens

Trends om van te leren. Boekbespreking over brandcasuïstiek

Verhalen van de brandweer. Een boekbespreking

Het horloge van Bert

Overpeinzingen bij de 1e Nederlandse persfoto van een brand.

De Slangenbrug bij Boxtel

De negen standaards van de Brandweercanon

De stilstand van verandering. 75 jaar toezicht op de brandweer.

Waar de brandweerman valt

Ongevallen en de moraal van onvergetelheid

De Helm van de Lector

De drie principes van de Brandweercanon

De Brandweercanon in het brandweeronderwijs

Mag ik eens vragen, wat is jouw belangrijkste brand geweest?

Het Incident van de Dag

Personal canon: je persoonlijke incident portfolio

De brandweercanon en de kunst van het onthouden

Rizoomes bewaart Ome Ed columns

Water (Update)

Warwickshire Fire and Rescue

Blindzicht

Vergetende organisatie

Baltimore

Rapid Intervention isn’t rapid

Smokejumpers

St. Louis

Darmok

De strategie van het Rizoom

Dilemma

Monument

Nazorg meester

Brandweerveld van Eer

Haarlem

Rizoomes bewaart losse verhalen

Brandweer in stripverhalen (gastblog van Kees Plaisier)

Hoe effectief is frontlijnsturing bij repressief brandweeroptreden? Een boekbespreking

IBOBBO in ‘Help! Een crisis!’. Een boekbespreking

De Risicokunstenaar

In gesprek met Chief Schwartz over impactgebied

De informatieparadox: waarom meer niet altijd beter is.

Tipping points bij incidentmanagement

Cesium in de Scheveningse Bosjes

Tarik Z gijzelt het journaal

Elementen van rizomatisch leiderschap

Communicatie met de verre toekomst

Rizoom, hiërarchie en de kracht van verbinding

Doceren versus leren: effectiviteit van instructie en (bij)scholing