Leestijd: 2 minuten

In het Glossarium vind je blogs over begrippen, theorieën en concepten die ik in mijn dagelijkse praktijk nuttig vind. Je kunt ze zelfstandig lezen, maar ik gebruik ze ook als referentie in andere blogs. Dat scheelt een hoop werk.

Een glossarium is een verklarende woordenlijst. Het is afgeleid van het Griekse woord glos of glosse, dat van origine werd gebruikt voor een aantekening bij een andere tekst. In Middeleeuwse geschriften zie je die glossen vaak als toelichting geschreven bij de originele tekst. In hele kleine lettertjes.

Het glossarium
Pagina uit een geglosseerd wetboek, ergens tussen 1300 en 1350 gemaakt. De originele tekst staat in het midden, de glossen zijn er in de lange balken omheen geschreven.

Bij het schrijven hield men al rekening met de noodzaak van glossen door extra ruime marges aan te houden. Tijdens het kopiëren (indertijd dus gewoon overschrijven) van boeken of tekstrollen werden de glossen gewoon meegeschreven, waardoor het niet altijd duidelijk meer was wat nu de oorspronkelijke tekst was en wat als een toelichting of verklaring was bedoeld. Zo ontstond er feitelijk een geschrift met nieuwe, soms multi-interpretabele, betekenis.

Eigenlijk is Rizoomes als website al één groot glossarium van het crisismanagement en enkele aanverwante zaken. Desondanks heb ik de noodzaak van een apart glossarium al meerdere malen ervaren, als ik blogs schreef waarin ik verwees naar andere begrippen of theorieën. Zoals deze over de personal resource checklist, waar ik Perrow opeens moest toelichten. Die had ik niet direct voor handen, waardoor ik in het blog zelf maar heel kort wat uitleg gaf.

Daar ga ik nu met het Glossarium wat aan doen. Hier vind je blogs over begrippen, theorieën en concepten die ik in mijn dagelijkse praktijk nuttig vind. En die ik op mijn manier uitleg, zoals ik er mee omga; als ik een team aan het trainen ben, bij een incident sta of zelf in het OT zit. Dat zal lang niet altijd wetenschappelijk verantwoord zijn. Maar het werkt wel. In ieder geval bij mij. Je moet zelf bekijken of het voor jou ook werkt.

Het Glossarium

De Antibibliotheek is een verzameling ongelezen boeken. De betekenis ervan moet je niet onderschatten, volgens Nicholas Taleb, want het wijst je op dat wat je niet weet. En dat is belangrijker dan de kennis die je wel hebt, als je tenminste het fenomeen van de black swan wil begrijpen.

Situation Awareness is weten wat er in je omgeving gebeurt. Het is een belangrijke graadmeter voor het succes van je crisismanagement. Hoe hoger je situatie bewustzijn, hoe groter de kans dat je het incident goed gaat afsluiten.

Het Rode Koningin effect: it takes all the running you can do, to keep in the same place. En: Als we willen dat alles blijft zoals het is, moet alles anders worden.

Accidentology is de wetenschap van het ongeval. Die staan niet op zichzelf, zo is de stelling, maar zijn het resultaat van keuzes en besluiten. Als je een vliegtuig ontwerpt, ontwerp je ook de vliegtuigcrash.